NAVO-jachtvliegtuigen schieten drone neer in Litouwens luchtruim
In de nacht van 14 op 15 september hebben NAVO-jachtvliegtuigen voor het eerst een drone neergeschoten in het Litouwens luchtruim. Het toestel was volgens voorlopige informatie vanuit Wit-Rusland Litouwen binnengekomen. De Litouwse president Gitanas Nausėda maakte de interceptie bekend via X.
Hoofdpunten
- Eerste gemelde geval van een NAVO-interceptie van een drone in het Litouwens luchtruim, in de nacht van 14 op 15 september
- Drone kwam volgens voorlopige informatie Litouwen binnen vanuit Wit-Rusland; Wit-Rusland gaf voor geen waarschuwing
- Italiaanse NAVO-patrouillevliegtuigen van vliegbasis Šiauliai werden opgetrommeld en schoten de drone neer
- Neergeschoten boven Kaunas County, district Kaišiadorys, nabij het dorp Pratkūnai
- Vilnius Airport en het luchtruim erboven werden tijdelijk gesloten; gele luchtalarm afgekondigd in zuidelijke regio's
- Geen slachtoffers of schade gemeld; explosieve lading op de crashlocatie onschadelijk gemaakt door genie
- President Nausėda bedankte het NAVO-personeel en kondigde diplomatieke nota aan Wit-Rusland aan
Waarom dit belangrijk is
Het is de eerste gemelde NAVO-interceptie van een drone boven Litouws grondgebied en het toestel was binnengekomen vanuit Wit-Rusland, zonder voorafgaande waarschuwing van de Wit-Russische autoriteiten. Het incident leidde tot een tijdelijke sluiting van de luchthaven van Vilnius en een gele luchtalarm in delen van het land. De interceptie door Italiaanse NAVO-patrouillevliegtuigen van vliegbasis Šiauliais toont de luchtpolitiedienst van de NAVO boven de Baltische staten in actie. De gebeurtenis voedt het Litouwse en EU/NAVO-overleg over versterking van de oostelijke flank.
Wat er is gebeurd
In de nacht van 14 op 15 september werd rond middernacht een drone gedetecteerd door Litouwse radar die volgens voorlopige informatie vanuit Wit-Rusland het Litouwse luchtruim binnenkwam. NAVO-patrouillevliegtuigen van vliegbasis Šiauliai, uitgevoerd door de Italiaanse luchtmacht, werden opgetrommeld, bevestigden het doel visueel en schoten het neer boven het district Kaišiadorys in Kaunas County, nabij het dorp Pratkūnai. De Litouwse strijdkrachten hadden kort daarvoor via mobiele alarmberichten gewaarschuwd voor een mogelijke luchtdreiging; in zuidelijke regio's, waaronder Vilnius en later Kaunas, werd een gele luchtalarm afgekondigd. De luchthaven van Vilnius en het luchtruim erboven werden tijdelijk gesloten, waarbij twee vluchten (uit Antalya en Reykjavik) vertraging opliepen. De Litouwse president Gitanas Nausėda, die op werkbezoek in Finland was, bevestigde de interceptie via X en bedankte het NAVO-personeel voor hun snelle reactie. Hoofd van het Nationaal Crisiscentrum Vilmantas Vitkauskas verklaarde tegenover LRT Radio dat de drone westwaarts vloog via Lentvaris in het district Trakai. Op de crashlocatie vond de genie een explosieve lading die onschadelijk werd gemaakt; brokstukken verspreidden zich over een groot gebied door de hoogte waarop het toestel werd neergehaald. Er werden geen slachtoffers of schade gemeld. Het type drone was op het moment van rapportering nog niet vastgesteld.
Waar de berichtgeving verschilt
Italiaans minister van Defensie Guido Crosetto noemde de drone 'waarschijnlijk' Russisch, terwijl de Litouwse luchtmachtcommandant kolonel Antanas Matutis weigerde te speculeren over de herkomst — Russisch of Oekraïens — in afwachting van onderzoek van het wrak; de Litouwse autoriteiten hadden op het moment van rapporteren geen officiële toeschrijving gedaan. Daarnaast beschrijft het hoofd van het Nationaal Crisiscentrum Vilmantas Vitkauskas het traject als westwaarts via Lentvaris (district Trakai), terwijl andere rapporten het neerkomen situeren nabij Kaunas; de twee zijn niet strijdig, maar de beschrijving van het traject en de locatie van het neerschieten/de inslag lopen licht uiteen. Tot slot meldden eerdere berichten dat het type drone nog niet was vastgesteld, terwijl later berichten gewag maakten van een op de crashlocatie gevonden en door de genie onschadelijk gemaakte explosieve lading.
Achtergrond
Eerder in 2026 hadden de Litouwse en Estse ministers van Buitenlandse Zaken Rusland ervan beschuldigd opzettelijk Oekraïense drones met behulp van Russische elektronische oorlogvoeringssystemen richting het Baltisch luchtruim te sturen. In diezelfde periode werd in augustus een drone boven Letland neergehaald en schoot een Spaanse NAVO-jager een drone neer boven Roemenië; de eerste NAVO-interceptie van een drone boven de Baltische staten vond plaats boven Estland en betrof een Oekraïense strike-drone die uit koers was geraakt. Op 13 september werd in sommige Litouwse regio's nog een luchtalarm afgekondigd, maar het verdachte object bleek een zwerm vogels. De Baltische staten beschikken zelf niet over gevechtsvliegtuigen; NAVO-bondgenoten voorzien die onder de luchtpolitiedienst van de alliantie.