Trump roept Zelenski op te stoppen met aanvallen op Russische dieselinfrastructuur
De Amerikaanse president Donald Trump heeft op zondag 13 september 2026 de Oekraïense president Volodymyr Zelenski opgeroepen de aanvallen op Russische dieselinfrastructuur te staken. Trump deed de uitspraken tijdens een bezoek aan het Irish Open-golftoernooi bij zijn Doonbeg-club in County Clare, Ierland. Hij schreef het wereldwijde dieseltekort toe aan Oekraïense aanvallen in plaats van aan de Amerikaanse militaire acties in het Midden-Oosten. Zowel een hoge Europese functionaris als de Poolse minister van Buitenlandse Zaken Radosław Sikorski betwisten die lezing publiekelijk.
Hoofdpunten
- Trump riep Zelenski op 13 september 2026 in Ierland op te stoppen met aanvallen op Russische dieselinfrastructuur en wees die aanvallen aan als oorzaak van een wereldwijd dieseltekort.
- Volgens Trump is het tekort het gevolg van de oorlog tussen Rusland en Oekraïne, niet van het Amerikaanse conflict met Iran of de situatie in het Midden-Oosten.
- Trump zei dat zijn administratie al met Zelenski over de kwestie heeft gesproken en dat Oekraïne op tal van andere doelen in Rusland kan mikken.
- Trump leverde geen bewijs voor de stelling dat Oekraïense aanvallen de oorzaak zijn van het wereldwijde dieseltekort.
- De Amerikaanse dieselprijs bereikte op vrijdag 12 september een record van meer dan 6 dollar per gallon, meldde AAA.
- De Poolse minister van Buitenlandse Zaken Radosław Sikorski verklaarde in Kyiv samen met Andrii Sybiha het oneens te zijn met Trumps lezing.
- Het Kremlin verwelkomde Trumps oproep op 14 september, maar weigerde te zeggen of Rusland zelf Oekraïense economische infrastructuur zou ontzien.
Waarom dit belangrijk is
Trumps publieke eis legt directe druk op Kyiv om een hoeksteen van zijn oorlogsstrategie — de aanvallen op de Russische energiesector — te matigen. De claim dat Oekraïense aanvallen, en niet het Amerikaanse conflict met Iran, de wereldwijde dieselcrisis veroorzaken, wordt echter betwist door Europese en Poolse zijde. Het dispuut speelt zich af tegen de achtergrond van recorddieselprijzen in de VS en de aanloop naar de tussentijdse verkiezingen van 3 november, wat het een onmiddellijke binnenlandspolitieke lading geeft. Het Kremlin verwelkomt de oproep, maar weigert zelf wederkerigheid te tonen.
Wat er is gebeurd
Op zondag 13 september 2026 sprak de Amerikaanse president Donald Trump journalisten toe langs de zijlijn van het Irish Open-golftoernooi op zijn Doonbeg-club in County Clare, Ierland. Een journalist vroeg hem of hij contact had gehad met Volodymyr Zelenski na zijn recente gesprek met Vladimir Poetin. Trump antwoordde dat Zelenski "één ding" moet doen: stoppen met het aanvallen van Russische dieselinfrastructuur. Volgens Trump is het wereldwijde dieseltekort een gevolg van de oorlog tussen Rusland en Oekraïne, niet van de Amerikaanse militaire actie tegen Iran. Hij voegde eraan toe dat Oekraïne op "tal van andere doelen" in Rusland kan mikken, maar dieselbrandstoffaciliteiten met rust moet laten omdat die "de wereld schaden". Trump zei dat zijn administratie de kwestie al met Zelenski had besproken, maar leverde geen bewijs voor de stelling dat Oekraïense aanvallen de oorzaak van het tekort zijn. Een dag later, op 14 september, verwelkomde Kremlin-woordvoerder Dmitry Peskov de oproep, maar weigerde te zeggen of Rusland zelf bereid zou zijn Oekraïense economische infrastructuur te ontzien. In Kyiv distantieerde de Poolse minister van Buitenlandse Zaken Radosław Sikorski zich, tijdens een gezamenlijke persconferentie met zijn Oekraïense ambtgenoot Andrii Sybiha, publiekelijk van Trumps lezing.
Hoe Oekraïense bronnen het beschrijven
Oekraïense media plaatsen Trumps oproep in het kader van eenzijdige druk op Kyiv. Ze benadrukken dat het Kremlin de eis verwelkomt maar geen wederkerigheid biedt, en wijzen op de geïntensiveerde Russische aanvallen op het Oekraïense energienetwerk in de aanloop naar de winter. Verschillende Oekraïense outlets halen de eerdere uitspraak van Trump van begin juli aan — dat aanvallen op Russische raffinaderijen een escalatie waren die de oorlog kon beëindigen — om Tramps ommezwaai in toon te onderstrepen. Een niet-representatieve peiling van Radio NV onder 2.628 respondenten op 14 september wees uit dat een meerderheid vindt dat Oekraïne Trumps oproep naast zich neer moet leggen en de aanvallen op Russische brandstoffaciliteiten moet voortzetten. De Poolse afkeuring door Sikorski en de uitspraak van een hoge Europese functionaris die de redenering van Trump "absurd" noemde, worden gebruikt om het narratief van het dieseltekort te ondermijnen.
Hoe internationale bronnen het beschrijven
Engelstalige media (AP, Politico, Fox News) presenteren het verhaal rond Trumps citaat dat Oekraïense aanvallen de oorzaak zijn van het wereldwijde dieseltekort en zijn boodschap aan Zelenski om "geen diesel aan te vallen". Amerikaanse en Duitse publicaties wijzen op het politieke timing: recorddieselprijzen in de VS en de naderende tussentijdse verkiezingen van 3 november. Politico-artikelen, overgenomen door internationale media, citeren een hoge Europese functionaris die de redenering "absurd" noemt en stelt dat de Trump-administratie op zoek is naar zondebokken. Poolse media leggen nadruk op de openlijke afkeuring door minister Sikorski. Qatarese Arabischtalige en Azerbeidzjaanse en Kazachse outlets geven Trumps claim en zijn ontkenning dat de oorlog tegen Iran de schuldige is, door zonder die claim te onderschrijven. De reacties van de Amerikaanse minister van Energie Chris Wright en minister van Financiën Scott Bessent, die Trumps framing van een "energieshock" herhalen, maken deel uit van de internationale berichtgeving.
Waar de berichtgeving verschilt
De meeste bronnen dateren Trumps verklaring op zondag 13 september 2026; één artikel (NV) noemt 13 september 2025 en een ander (NV) verwijst naar "zondag 13 augustus", vermoedelijk een typefout. Over de oorzaak van het wereldwijde dieseltekort staan Trump en zijn ministers Wright en Bessent lijnrecht tegenover een hoge Europese functionaris, die de redenering "absurd" noemt en stelt dat Russische diesel-export nooit een grote rol heeft gespeeld in het Amerikaanse verbruik, en de Poolse minister Sikorski, die Trumps lezing openlijk afwees. Over de vraag of Trump persoonlijk met Zelenski over het stopzetten van de aanvallen heeft gesproken, zegt Trump van wel; een later rapport meldt dat Trump eerder die week wel met Poetin sprak maar Zelenski niet belde. Tot slot wees het Kremlin Trumps eis te verwelkomen, maar weigerde het te zeggen of Rusland zelf Oekraïense infrastructuur zou ontzien — een wederkerigheid die uitbleef.
Achtergrond
Oekraïne voert al langere tijd langeafstandsaanvallen uit, onder meer met drones, op de Russische olie- en gassector, die de oorlog financiert en van brandstof voorziet; die campagne heeft in Rusland zelf tot brandstofbeperkingen geleid, ook al is Rusland een grote wereldwijde exporteur. De Amerikaanse dieselprijs bereikte volgens AAA op vrijdag 12 september een record van meer dan 6 dollar per gallon. In augustus had de Amerikaanse vicepresident JD Vance Zelenski al gevraagd de aanvallen op olietankers in Novorossiejsk te beperken in het belang van de Amerikaanse bedrijven Chevron en ExxonMobil; Oekraïne stemde daarmee in, met uitzonderingen. Begin juli 2026 had Trump de aanvallen op Russische raffinaderijen nog een escalatie genoemd die de oorlog kon beëindigen. Eerder die week zei Trump een "prachtig" gesprek met Poetin te hebben gehad, die volgens hem een deal wil om de oorlog te beëindigen. Sinds februari 2026 heeft een Amerikaans-Israëlische oorlog tegen Iran het wereldwijde olie- en gasaanbod verlaagd; het IEA stelt dat diesel bijzonder hard is getroffen door schade aan raffinaderijen in de Golfstaten en in Rusland. Het Kremlin verwelkomde Trumps oproep op 14 september, maar weigerde wederkerigheid te bieden. Rusland heeft zijn luchtcampagne tegen Oekraïne de afgelopen weken opgevoerd met ballistische raketten en jetdrones tegen het Oekraïense energienetwerk in de aanloop naar de winter.