Europees Parlement steunt financiering van defensietests in Oekraam via Europees Defensiefonds
Op 16 september heeft het Europees Parlement met 530 stemmen vóór ingestemd met nieuwe regels die het mogelijk maken de kosten van het testen van defensieontwikkelingen in Oekraam te financieren via het Europees Defensiefonds. Het pakket, onderdeel van 'Omnibus V', vereenvoudigt ook de EU-defensieprocedures en geeft kandidaat-lidstaten voorrang bij defensieprojecten.
Hoofdpunten
- Europees Parlement stemde op 16 september vóór de nieuwe regels (530 vóór, 125 tegen, 12 onthoudingen).
- Financiering via het Europees Defensiefonds wordt mogelijk voor het testen van defensieontwikkelingen in Oekraam.
- Onderdeel van het 'Omnibus V'-pakket voor vereenvoudiging en versnelling van defensieprocedures.
- Steunt defensie-investeringen tot 800 miljard euro over vier jaar in het kader van ReArm Europe / Readiness 2030.
- Vaste EU-termijn voor vergunningen voor defensieprojecten: 42 werkdagen, uitbreidbaar tot maximaal 102 extra werkdagen bij uitzondering; stilzwijgende instemming bij overschrijding.
- Voorrang voor defensieprojecten van EU-lidstaten én kandidaat-lidstaten, inclusief Oekraam.
- Commissievoorzitter Ursula von der Leyen kondigde een Europese Veiligheidsraad met deelname van Oekraam aan.
Waarom dit belangrijk is
Het besluit opent Europees Defensiefonds-geld voor defensietests op Oekraïens grondgebied en behandelt Oekraam daarmee als kandidaat-lidstaat-partner voor defensie-onderzoek en -ontwikkeling. Het stroomlijnt de intra-EU-defensie-aankopen, stelt bindende termijnen en een stilzwijgende-instemming-mechanisme vast, en versnelt zo de Europese defensie-industriële capaciteit. Het ondersteunt de ReArm Europe / Readiness 2030-investeringsagenda van maximaal 800 miljard euro over vier jaar. Tegelijk werden aparte CBAM-wijzigingen aangenomen die Oekraam preferentiële behandeling op de EU-koolstofgrensheffing toekennen vanwege de oorlog.
Wat er is gebeurd
Op woensdag 16 september heeft het Europees Parlement ingestemd met nieuwe regels die financiering via het Europees Defensiefonds mogelijk maken voor het testen van defensieontwikkelingen in Oekraam. De stemming werd aangenomen met 530 stemmen vóór, 125 tegen en 12 onthoudingen. Het voorstel maakt deel uit van het 'Omnibus V'-pakket, dat tot doel heeft procedures op het gebied van veiligheid en defensie te vereenvoudigen en te versnellen. De nieuwe regels moeten het beheer en de uitvoering van het Europees Defensiefonds vereenvoudigen en de selectiecriteria voor financieringsgerechtigde defensieprojecten bijwerken, met voorrang voor projecten van EU-lidstaten én kandidaat-lidstaten. Het pakket vereenvoudigt ook de intra-Europese leveringen en aanbestedingen van defensieproducten en verkort de vergunningstermijnen. Er geldt een uniforme EU-basistermijn van 42 werkdagen vanaf de bevestiging van de volledigheid van de aanvraag voor vergunningsbesluiten voor de bouw of uitbreiding van defensieproductiefaciliteiten. Deze termijn kan bij uitzondering met maximaal 102 extra werkdagen worden verlengd voor complexe projecten of projecten die risico's opleveren voor milieu, gezondheid of veiligheid van werknemers. Indien nationale autoriteiten binnen de gestelde termijn geen besluit nemen, geldt het beginsel van stilzwijgende instemming. EU-lidstaten moeten bovendien-unique aanspreekpunten oprichten die defensieprojecten begeleiden, digitale opvolging van aanvragen bieden en kleine en middelgrote ondernemingen bijstaan. Het pakket is bedoeld om defensie-investeringen tot 800 miljard euro over de komende vier jaar te ondersteunen in het kader van het ReArm Europe / Readiness 2030-plan. Het Parlement nam ook wijzigingen op het Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM) aan, met bepalingen die rekening houden met de uitzonderlijke omstandigheden vanwege de oorlog in Oekraam, teneinde tijdelijke preferentiële maatregelen voor Oekraïense goederen mogelijk te maken. De positie van het Parlement dient als basis voor verdere onderhandelingen met de Raad van de EU en de Europese Commissie. In haar jaarlijkse rede voor het Parlement kondigde Commissievoorzitter Ursula von der Leyen de oprichting aan van een Europese Veiligheidsraad met deelname van Oekraam.
Hoe internationale bronnen het beschrijven
De aangeleverde bronnen zijn uitsluitend Oekraïens en richten zich op het Oekraïne-specifieke voordeel van het pakket: financiering voor het testen van defensieontwikkelingen in Oekraam, en CBAM-verlichting voor Oekraïense goederen onder de kandidaat-lidstaatbehandeling. De Oekraïense berichtgeving koppelt de defensiestemming aan de aankondigingen van Ursula von der Leyen over een Europese Veiligheidsraad met deelname van Oekraam, Patriot-leveringen en het 'Frea'-systeem, en plaatst deze in dezelfde nieuwsstroom als Omnibus V.
Achtergrond
Oekraïne is kandidaat-lidstaat van de EU, waardoor het onder de nieuwe regels in aanmerking komt voor financiering op grond van de bijgewerkte selectiecriteria. Het 'Omnibus V'-pakket omvat ook een uniforme basistermijn van 42 werkdagen voor vergunningen (verlengbaar tot maximaal 102 werkdagen) en unieke aanspreekpunten in lidstaten voor defensieprojecten. Commissievoorzitter Ursula von der Leyen verwees in haar jaarlijkse rede naar Oekraïense deelname aan een voorgestelde Europese Veiligheidsraad en naar de levering van Patriot-raketten en een gezamenlijk EU-systeem dat wordt omschreven als gebaseerd op 'Frea'.