Litouwse president: Letland bereid kernwapens te huisvesten als de NAVO daar collectief toe besluit
De Letse president Edgars Rinkēvičs heeft verklaard dat Letland bereid is kernwapens op zijn grondgebied te huisvesten als de NAVO collectief besluit dat dit noodzakelijk is. Volgens hem vinden er momenteel geen concrete onderhandelingen plaats over een dergelijke plaatsing en bevat de Letse grondwet geen juridisch beletsel.
Hoofdpunten
- President Edgars Rinkēvičs zei dat Letland kernwapens zal huisvesten als de NAVO collectief tot dat besluit komt.
- Rinkēvičs stelde dat er momenteel geen concrete onderhandelingen lopen over de plaatsing van kernwapens in Letland.
- De Letse wet bevat volgens Rinkēvičs geen juridische belemmeringen voor de plaatsing van kernwapens op het grondgebied.
- Het Verenigd Koninkrijk heeft aangeboden nucleaire bescherming uit te breiden naar lidstaten van de Joint Expeditionary Force (JEF).
- Rinkēvičs herinnerde eraan dat kandidaat-NAVO-leden in 2003 al beloofden volledig deel te nemen aan het NAVO-colleermechanisme, inclusief nucleaire afschrikking.
- Letland valt al onder de NAVO-nucleaire paraplu die wordt geboden door de VS en het VK.
- De uitspraken kwamen op een persconferentie na een ontmoeting met premier Andris Kulbergs.
Waarom dit belangrijk is
De uitspraken van Rinkēvičs markeren een opvallende openheid vanuit een NAVO-frontliniestate om kernwapens op eigen grondgebied te aanvaarden, mits de alliantie collectief besluit. Het signaal past in een bredere verschuiving onder Baltische en Noordse landen in hun houding tegenover nucleaire afschrikking, mede tegen de achtergrond van het Britse aanbod om nucleaire bescherming uit te breiden naar JEF-lidstaten en de recente Russische nucleaire waarschuwingen.
Wat er is gebeurd
De Letse president Edgars Rinkēvičs verklaarde op een persconferentie na een ontmoeting met premier Andris Kulbergs dat Letland bereid is kernwapens op zijn grondgebied te huisvesten als de NAVO collectief tot een dergelijk besluit komt. Hij benadrukte tegelijk dat er op dit moment geen concrete onderhandelingen over een plaatsing lopen. Volgens Rinkēvičs bevat de Letse grondwet geen verbod op de aanwezigheid van kernwapens, in tegenstelling tot Litouwen, dat momenteel een grondwettelijk verbod op massavernietigingswapens aan het schrappen is. Hij wees erop dat Letland in 2003 bij de voorbereiding op het NAVO-lidmaatschap al had beloofd zonder beperkingen deel te nemen aan het volledige collectieve veiligheidsmechanisme van de NAVO, inclusief nucleaire afschrikking. Rinkēvičs stelde dat Letland al onder de nucleaire paraplu van de NAVO valt, die wordt geleverd door de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk. Hij verwelkomde het Britse aanbod om nucleaire bescherming uit te breiden naar de lidstaten van de Joint Expeditionary Force en beschouwde dat als onderdeel van het algehele NAVO-beleid.
Achtergrond
De Letse grondwet bevat geen verbod op de plaatsing van kernwapens, anders dan de Litouwse grondwet, die op 22 september in eerste lezing een amendement aannam om het verbod op massavernietigingswapens te schrappen. In 2003 beloofden kandidaat-NATO-leden, waaronder de Baltische staten, volledige deelname aan het collectieve veiligheidsmechanisme van de alliantie, inclusief nucleaire afschrikking. Letland valt al onder de NAVO-nucleaire paraplu die door de VS en het VK wordt geboden. De Joint Expeditionary Force (JEF) omvat het VK, Denemarken, Estland, Finland, IJsland, Letland, Litouwen, Nederland, Noorwegen en Zweden. Op 30 september waarschuwde Moskou de NAVO officieel voor mogelijk gebruik van kernwapens als NAVO-acties leiden tot isolement van de Kaliningrad-regio; de NAVO verwierp de Russische beschuldigingen. Estland voert gesprekken met Frankrijk over mogelijke deelname aan een Frans initiatief om de Europese nucleaire afschrikking te versterken.