Gepubliceerd · Bijgewerkt

Frankrijk begint met opleiding van Oekraïense piloten voor Rafale-jachtvliegtuigen

Frankrijk is begonnen met de opleiding van Oekraïense piloten voor de Rafale-jachtvliegtuigen, zo bevestigde de Franse minister-delegatie voor Europa Benjamin Haddad in een interview met Le Parisien. Onder een op 13 juli aangekondigde roadmap krijgt Oekraïne 16 Rafales, met optie op maximaal 100 over een decennium. De eerste vier toestellen worden geleverd zodra de piloten hun opleiding voltooien; de rest volgt naar verwachting in 2028–2029.

Hoofdpunten

  • Frankrijk is begonnen met de opleiding van Oekraïense piloten voor de Rafale-jachtvliegtuigen.
  • Benjamin Haddad, minister-delegatie voor Europa, voert onderhandelingen met Oekraïne over levering van Rafales die door Oekraïense, niet Franse piloten worden gevlogen.
  • Onder de op 13 juli aangekondigde roadmap krijgt Oekraïne 16 Rafale-jachtvliegtuigen plus bijbehorende bewapening.
  • Op 17 november 2025 tekenden Macron en Zelensky op Villacoublay een intentieverklaring voor maximaal 100 Rafales over het komende decennium.
  • De opleiding verloopt trapsgewijs: eerst Grob G-120TP, vervolgens Alpha Jet (Dornier Alpha Jet), daarna de Rafale.
  • De eerste vier Rafales worden direct na afronding van de pilotenopleiding geleverd; de rest verschijnt naar verwachting in 2028–2029 in het Oekraïense luchtruim.
  • Dassault Aviation produceert momenteel circa drie Rafales per maand; een definitief contract en de financiering van het programma zijn nog niet vastgelegd.

Waarom dit belangrijk is

De training markeert het begin van een operationele pijplijn voor Oekraïense piloten op een nieuw Westers vierde-generatie gevechtsvliegtuig, verankerd in een bredere Frans-Oekraïense defensiesamenwerking. De leveringstermijn — de eerste vier na de opleiding, de rest tegen 2028–2029 — raakt direct aan Oekraïenes luchtgevechtscapaciteit op middellange termijn.

Wat er is gebeurd

Frankrijk is begonnen Oekraïense piloten op te leiden op de Rafale, zo maakte de Franse minister-delegatie voor Europa Benjamin Haddad bekend in een gesprek met Le Parisien. Volgens Haddad gaat het om toestellen die door Oekraïense, niet door Franse piloten worden gevlogen. De opleiding kent drie fasen: eerst de lichte Grob G-120TP, daarna de Alpha Jet (Dornier Alpha Jet) jet trainer, en ten slotte de overstap naar de Rafale. Onder een op 13 juli tussen Frankrijk en Oekraïne aangekondigde roadmap krijgt Oekraïne 16 Rafales inclusief bijbehorende bewapening; de eerste vier worden geleverd zodra de piloten hun cursus voltooien. Een intentieverklaring die Macron en Zelensky op 17 november 2025 op Villacoublay ondertekenden, opent de mogelijkheid tot een bestelling van maximaal 100 Rafales over het komende decennium. Die eerdere order zou volgens één van de bronnen een horizon tot 2035 bestrijken. Macron stelde eerder dat de eerste vliegtuigen in 2028–2029 in het Oekraïense luchtruim operationeel moeten zijn. Er is nog geen definitief contract getekend en de financiële invulling van het programma is nog niet vastgelegd.

Hoe Oekraïense bronnen het beschrijven

De aangevoerde bronnen zijn Oekraïens-talige media die het nieuws framen als concrete vooruitgang: de opleiding is begonnen, er ligt een akkoord over 16 Rafales, en er is een langer termijn-pad naar maximaal 100 toestellen in beweging. Zij presenteren Benjamin Haddad als de gezaghebbende Franse stem die het programma bevestigt en benadrukken dat de vliegtuigen door Oekraïense piloten zullen worden gevlogen, niet door Franse. Daarnaast verwijzen zij naar Zelenskys eerdere opmerking dat ruwweg de helft van Oekraïnes F-16-vloot al langere tijd in Europa voor onderhoud verblijft — een verwijzing die de behoefte aan extra Westerse gevechtscapaciteit onderstreept.

Waar de berichtgeving verschilt

Eén bron, LIGA.net, dateert de intentieverklaring tussen Macron en Zelensky voor maximaal 100 Rafales specifiek op een horizon tot 2035, terwijl de overige bronnen het omschrijven als een raamwerk over tien jaar zonder die einddatum te noemen.

Achtergrond

Op 13 juli presenteerden Frankrijk en Oekraïne een roadmap voor de verwerving van 16 Rafales door Oekraïne. Op 17 november 2025 ondertekenden Emmanuel Macron en Volodymyr Zelensky op de vliegbasis Villacoublay een intentieverklaring die ruimte laat voor een bestelling van maximaal 100 Rafales over het komende decennium. De Rafale is een Frans vierde-generatie meervoudig inzetbaar gevechtsvliegtuig, gebouwd door Dassault Aviation, dat onder meer bij de Franse luchtmacht en marine in dienst is. Benjamin Haddad, minister-delegatie voor Europa op het Franse ministerie van Europa en Buitenlandse Zaken, is de Franse functionaris die het programma publiekelijk heeft toegelicht.