Gepubliceerd · Bijgewerkt

Britse kolonel in The Telegraph: NAVO moet luchtruim boven Oekraïne inzetten om burgers te beschermen

Hamish de Bretton-Gordon, een gepensioneerd Brits kolonel en voormalig NAVO-commandant, schrijft in The Telegraph dat de Russische generaal Sergei Surovikin opdracht zou hebben gekregen de bruggen van Kyiv aan te vallen. Hij roept het Westen op de levering van luchtafweerraketten, radars, drones en elektronische oorlogvoering aan Oekraïne drastisch op te voeren, en pleit ervoor dat de NAVO onderzoekt of haar luchtmacht burgerdoelen en kritieke infrastructuur in Oekraïne kan beschermen zonder rechtstreeks in de oorlog te stappen. Dit hoeft volgens hem niet per se een klassieke no-flyzone te zijn.

Hoofdpunten

  • De Britse gepensioneerde kolonel Hamish de Bretton-Gordon schreef de column in The Telegraph.
  • Volgens het stuk zou de Russische generaal Sergei Surovikin, bekend als 'General Armageddon', opdracht hebben gekregen de bruggen van Kyiv aan te vallen.
  • Zeven bruggen over de Dnipro in Kyiv worden aangemerkt als cruciale doelen voor weg- en railverkeer.
  • Op 1 oktober werd de Pivdennyi-brug (Zuidelijke brug) in Kyiv tweemaal aangevallen; op 2 oktober volgden nog drie aanvallen, waarna het verkeer in beide richtingen volledig werd gestremd.
  • President Volodymyr Zelensky zei op 1 oktober in een interview met de Financial Times dat Poetin alle beperkingen op aanvallen op burgerdoelen in Oekraïne heeft opgeheven.
  • Oekraïne kampt met een nijpend tekort aan luchtafweerraketten, met name Patriot-interceptorrakketten.
  • De Bretton-Gordon roept op de NAVO te laten onderzoeken of haar vliegtuigen specifieke gebieden of kritieke infrastructuur kunnen beschermen, zonder dat het hoeft te gaan om een directe no-flyzone.

Waarom dit belangrijk is

De column plaatst de aanvallen op de bruggen van Kyiv in een breder patroon: Rusland zou, na trage en verliesrijke vooruitgang op het Donbas-front, overschakelen op een strategie die burgerdoelen en kritieke infrastructuur viseert. Door de bruggen over de Dnipro aan te wijzen als zwaartepunt, wordt benadrukt hoe het verkeer in een groot deel van Noord-Oekraïne kan worden verlamd. Het stuk doet tegelijk een concreet beleidsvoorstel: NAVO-luchtmacht inzetten om Oekraïense burgers en vitale infrastructuur te beschermen, zonder de NAVO zelf in een directe oorlog met Rusland te betrekken — een stap die nog altijd gevoelig ligt bij de bondgenoten.

Wat er is gebeurd

Op 8 oktober 2026 publiceerde The Telegraph een opiniestuk van de Britse gepensioneerde kolonel Hamish de Bretton-Gordon, voormalig NAVO-commandant van snelle reactie-eenheden voor chemische, biologische, radiologische en nucleaire dreigingen. Daarin stelt hij dat de Russische president Vladimir Poetin generaal Sergei Surovikin opdracht zou hebben gegeven de bruggen van Kyiv aan te vallen, als voortzetting van de methode die Surovikin hanteerde bij de verwoesting van het Syrische Aleppo. De auteur wijst zeven bruggen over de Dnipro in Kyiv aan als cruciaal voor weg- en railverkeer in Noord-Oekraïne en beschrijft de concrete aanvallen op de Pivdennyi-brug (Zuidelijke brug) op 1 oktober (twee aanvallen) en 2 oktober (drie aanvallen). Drone-aanvallen beschadigden een brugpijler, een vangrail, het wegdek en een betonnen omhulling van de metro, waarna het verkeer in beide richtingen volledig werd stilgelegd. De Bretton-Gordon wijst op het nijpende Oekraïense tekort aan luchtafweerraketten, met name Patriot-interceptoren, en stelt dat Rusland zijn tactiek aanpast om dat tekort uit te buiten. Hij roept het Westen op de levering van luchtafweerraketten, radars, drones en elektronische oorlogssystemen aan Oekraïne fors op te voeren, en pleit ervoor dat de NAVO onderzoekt of haar vliegtuigen specifieke gebieden of kritieke infrastructuur kunnen beschermen — zonder dat dit per se een traditionele no-flyzone hoeft te zijn.

Hoe Oekraïense bronnen het beschrijven

De Oekraïens-talige media nemen het oorspronkelijke The Telegraph-artikel als uitgangspunt en benadrukken het voorstel dat de NAVO haar luchtmacht zou inzetten om Oekraïense burgers te beschermen. Een afzonderlijk Oekraïens-talig stuk wijst op de onzekerheid rond de huidige functie van Surovikin: volgens waarnemer Oleksandr Kovalenko van de groep Informatiestrijd is niet duidelijk welke post Surovikin op dit moment bekleedt en hoe hij opdrachten zou kunnen geven zonder een bijbehorende functie. Daarnaast belicht de Oekraïense berichtgeving de gevolgen voor het verkeer in Kyiv: de aanvallen op de Pivdennyi-brug op 1 en 2 oktober, de stremming van het verkeer in beide richtingen, de kilometers lange files, en het feit dat op de linkeroever van de Dnipro ongeveer een miljoen mensen wonen, van wie een aanzienlijk deel dagelijks naar de rechteroever pendelt.

Waar de berichtgeving verschilt

Volgens The Telegraph en een deel van de Oekraïense berichtgeving zou Poetin Surovikin rechtstreeks opdracht hebben gegeven de aanvallen op de bruggen van Kyiv op te voeren. Een Oekraïense waarnemer, Oleksandr Kovalenko van de groep Informatiestrijd, stelt daar tegenover dat het onduidelijk is welke functie Surovikin op dit moment bekleedt en dat hij dergelijke opdrachten niet zonder een bijbehorende post zou kunnen geven. Daarnaast lopen de data in het bronmateriaal niet helemaal synchroon: het Telegram-bericht dat naar het oorspronkelijke The Telegraph-stuk verwijst, is gedateerd na een Russische jet-drone-aanval op Kyiv op 8 oktober 2026, terwijl de aanvallen op de Pivdennyi-brug worden geplaatst op 1 en 2 oktober en het interview van Zelensky met de Financial Times op 1 oktober.

Achtergrond

Rusland voerde eerder al grootschalige aanvallen uit op Oekraïense burger- en energie-infrastructuur. Het stuk van De Bretton-Gordon bouwt voort op de berichtgeving dat Poetin de beperkingen op aanvallen op burgerdoelen in Oekraïne zou hebben opgeheven. Oekraïne kampt volgens die berichtgeving met tekorten aan luchtafweerraketten, waaronder Patriot-interceptoren. Op de linkeroever van de Dnipro in Kyiv wonen volgens het stadsbestuur ongeveer een miljoen mensen, van wie velen dagelijks de rivier oversteken om in het centrale deel van de stad te werken.