Zelensky: relatie met Polen verbeterd, Rzeszów-airport weer in gebruik
President Zelensky heeft op 17 oktober in een audioverbinding met journalisten gezegd dat de betrekkingen tussen Oekraïne en Polen de laatste tijd zijn verbeterd. Hij dankte Polen, de Poolse diplomatieke teams, premier Donald Tusk en het Poolse volk voor hun steun, noemde Rusland de gezamenlijke vijand en wees op het symbolische belang van zijn terugkeer naar de luchthaven van Rzeszów voor een buitenlandse reis.
Hoofdpunten
- Zelensky verklaarde op 17 oktober via een audioverbinding met journalisten dat de Oekraïens-Poolse betrekkingen zijn verbeterd.
- Hij dankte de Poolse regering, de diplomatieke teams, premier Donald Tusk en het Poolse volk voor hun steun aan Oekraïne.
- Zelensky noemde Rusland de gezamenlijke vijand van Oekraïne en Polen en zei dat Moskou bezorgd is over een sterke Kyiv-Warschau-alliantie.
- Volgens hem moeten beide landen de betrekkingen blijven versterken en problematische kwesties kalm oplossen.
- Op 14 oktober vertrok Zelensky voor het eerst sinds het schandaal rond de Orde van de Witte Adelaar vanaf de luchthaven van Rzeszów (Polen) op een buitenlandse reis.
- Eerder dit jaar was hij, vanwege de verslechtering van de relatie met Warschau, uitgeweken naar vliegvelden in Moldavië (Chișinău) en Roemenië.
Waarom dit belangrijk is
De uitspraak markeert een zichtbare kentering in een bilaterale relatie die maandenlang zwaar onder druk stond. De timing — kort nadat Zelensky voor het eerst sinds de diplomatieke crisis weer vanaf het Poolse Rzeszów vertrok — geeft het signaal extra gewicht in zowel Kyiv als Warschau. Door Polen publiekelijk te framen als partner tegen een gedeelde Russische dreiging, verhoogt Zelensky de politieke inzet voor toekomstige meningsverschillen. Een verbetering in de Kyiv-Warschau-band raakt direct het Oekraïense EU-toetredingspad, dat Warschau eerder dreigde te blokkeren.
Wat er is gebeurd
Op 17 oktober sprak president Volodymyr Zelensky via een audioverbinding met journalisten. Hij verklaarde dat de betrekkingen tussen Oekraïne en Polen recentelijk zijn verbeterd, bedankte de Poolse regering, de diplomaten, premier Donald Tusk en het Poolse volk voor hun steun aan Oekraïne, en noemde Rusland de gemeenschappelijke vijand die bezorgd zou zijn over een sterk Kyiv-Warschau-bondgenootschap. Zelensky riep op de betrekkingen verder te versterken en meningsverschillen kalm te beslechten. De uitspraak viel kort na zijn vertrek op 14 oktober vanaf de luchthaven van Rzeszów — de eerste keer sinds het begin van het schandaal rond de Orde van de Witte Adelaar dat hij daar opnieuw op een buitenlandse reis vertrok. Journalisten vroegen hem of die terugkeer naar Rzeszów een teken van beterschap in de relatie was.
Hoe Oekraïense bronnen het beschrijven
Oekraïense media framen het moment unaniem als een duidelijke verbetering na een lange dip, met sterke nadruk op Zelensky's dankwoord aan Polen, Donald Tusk en het Poolse volk. Ze benadrukken het geopolitieke motief — Rusland als gezamenlijke vijand, Moskou's zorgen over een sterke Kyiv-Warschau-as — en het symbolische gewicht van Rzeszów als vertrekpunt. Verschillende Oekraïense publicaties wijzen op de onopgeloste achtergrondgeschillen (intrekking van de Orde van de Witte Adelaar, het conflict rond het eren van UPA/OUN-figuren, de dreiging om de EU-toetreding te blokkeren) om de diepte van de recente crisis te tonen. De toon is afgemeten: Warschau als geheel wordt niet aangevallen, de spanningen worden omschreven als iets dat 'kalm' tussen beide landen opgelost moet worden.
Achtergrond
De Oekraïens-Poolse betrekkingen verslechterden eind mei en begin juni scherp nadat Warschau bezwaar maakte tegen het toekennen van de erenaam 'Helden van de UPA' aan een Oekraïense militaire eenheid. De Poolse president Karol Nawrocki trok daarop de Orde van de Witte Adelaar van Zelensky in; meerdere voormalige Oekraïense presidenten en Poolse figuren weigerden vervolgens over en weer elkaars onderscheidingen. De Poolse regering eiste dat Oekraïne stopt met het eren van UPA- en OUN-figuren en dreigde de Oekraïense EU-toetreding te blokkeren; het Oekraïense ministerie van Buitenlandse Zaken noemde die druk een 'strategische fout' en stelde dat de geschiedenis niet door anderen kan worden voorgeschreven. In die periode weken Zelensky en zijn delegatie voor buitenlandse reizen uit naar luchthavens in Moldavië (Chișinău) en Roemenië, in plaats van het gebruikelijke Rzeszów. In juli ontmoetten Zelensky en Tusk elkaar in Lublin; in juni was Zelensky niet aanwezig op de heropbouwconferentie in Gdańsk. Op 23 augustus ondertekende Zelensky de wet 'Over het Oekraïense Nationaal Pantheon', die ook commandanten van de UPA kan eren — iets waar Warschau voor waarschuwde. Op 15 oktober hadden Zelensky en Tusk opnieuw overleg in Brussel; op 14 oktober vertrok Zelensky vanaf Rzeszów voor het eerst sinds het schandaal. Poolse cijfers meldden intussen een toename van haatmisdrijven tegen Oekraïners: 180 meldingen in de eerste helft van 2026, ruim 30% meer dan in dezelfde periode van 2025.