Britse en Franse leger oefenen in Polen voor mogelijke troepeninzet in Oekraïne
Britannië en Frankrijk leiden de militaire oefening Koalicja in Polen, die moet voorbereiden op een multinationale vredesmacht in Oekraïne na het einde van de gevechten. De oefening vindt plaats van 9 tot 22 november 2026 en telt ongeveer 2.800 militairen uit 11 landen. Het toekomstige contingent zou uitsluitend defensief optreden en zou niet onder NAVO-bevel staan.
Hoofdpunten
- De oefening Koalicja vindt plaats van 9 tot 22 november 2026 in het zuidoosten van Polen, nabij de Oekraïense grens.
- Ongeveer 2.800 militairen uit 11 landen nemen deel aan de oefening.
- Britannië en Frankrijk leiden de oefening; Groot-Brittannië levert 300 militairen en RAF Typhoon-jachtvliegtuigen.
- Turkije leidt de maritieme component en oefent op de-route van Istanbul naar mogelijke mijnenruiming in de Zwarte Zee.
- Een multinationale troepenmacht zou Oekraïne alleen betreden na het einde van de gevechten en op verzoek van de Oekraïense regering.
- Het contingent krijgt geen offensieve taak en is niet bedoeld voor vredeshandhaving of toezicht op een wapenstilstand.
- De Verenigde Staten nam deel aan de besprekingen, maar levert geen troepen.
Waarom dit belangrijk is
De oefening is bedoeld als praktische voorbereiding op een Europese vredesmacht die na een akkoord in Oekraïne zou kunnen worden ingezet. Daarmee raken de мандат en de grenzen van een toekomstige westelijke militaire aanwezigheid in Oekraïne direct aan de opzet. Het defensieve karakter, de mogelijkheid om bij herhaalde aanvallen te reageren en de afhankelijkheid van Europese, niet Amerikaanse, technologie bepalen hoe die rol in de praktijk kan worden vervuld.
Wat er is gebeurd
Groot-Brittannië en Frankrijk bereiden samen met tien andere landen de oefening Koalicja voor. Die vindt van 9 tot 22 november 2026 plaats in het zuidoosten van Polen, op ongeveer 100 kilometer van de Oekraïense grens. Deelnemers zijn België, Estland, Frankrijk, Duitsland, Litouwen, Nederland, Polen, Spanje, Zweden, Turkije en Groot-Brittannië. Turkije neemt niet deel aan de landcomponent. In totaal zijn ongeveer 2.800 militairen betrokken bij oefeningen op het land, in de lucht en op zee.
De oefening test onder meer gezamenlijk command and control, de integratie van nationale contingenten, en de verplaatsing, bescherming en bevoorrading van troepen. Groot-Brittannië stuurt 300 militairen, RAF Typhoon-jachtvliegtuigen en een Voyager-tankvliegtuig. De vliegtuigen simuleren taken die commerciële luchtvaart moeten geruststellen zodra het Oekraïense luchtruim heropend is. Turkije leidt een maritieme oefening vanuit Istanbul, спрямованої на підготовку mine-clearing in de Zwarte Zee.
De verenigde multinationale strijdkracht MNF-U heeft een operationeel hoofdkwart in Parijs en wordt gezamenlijk geleid door Groot-Brittannië en Frankrijk. Generaal-majoor Tom Bateman heeft er het bevel over. De eenheid staat niet onder NAVO-bevel. De uiteindelijke omvang, samenstelling en werkwijze zijn nog niet vastgesteld; westerse functionarissen zeggen dat de inzet en de bijdragen van afzonderlijke landen afhangen van de omstandigheden na het einde van de gevechten en van politieke beslissingen.
Hoe Oekraïense bronnen het beschrijven
Ukrainianse bronnen leggen de nadruk op de regels voor het gebruik van wapens: het contingent zou uitsluitend defensief handelen, maar bij een herhaalde Russische aanval wél mogen terugschieten. Ook wordt benadrukt dat de vredesmacht geen Amerikaanse systemen zoals Starlink zou gebruiken en dat hij zou helpen bij het herstel en versterken van de Oekraïense strijdkrachten na de oorlog. Verder wordt de oorspronkelijke Britse voorstelling van 30.000 militairen voor de bescherming van Oekraïense havens en steden genoemd, evenals de latere intrekking daarvan.
Achtergrond
De Coalitie van de Willing, een politieke groep van 37 landen die Oekraïne steunt, werd in maart 2025 opgericht. Een van de voorgestelde veiligheidsgaranties na de oorlog was de stationering van een militair contingent op Oekraïens grondgebied. Voormalig Brits premier Keir Starmer zei dat meer dan 10.000 westerse militairen zouden worden ingezet, waarbij Groot-Brittannië en Frankrijk waarschijnlijk de grootste bijdragen zouden leveren. Groot-Brittannië stelde eerst een contingent van 30.000 militairen voor om Oekraïense havens en steden te beschermen, maar zag daarvan af vanwege zorgen in Europese landen over de risico’s van zo’n grote inzet en een gebrek aan bereidwilligheid om voldoende troepen te leveren.