Gepubliceerd · Bijgewerkt

Trump schort Graham-wet op die sancties tegen kopers van Russische olie mogelijk moest maken

President Donald Trump heeft op 16 oktober een uitvoeringsbevel ondertekend dat de sancties opschort tegen de grootste afnemers van Russische olie en gas, twee dagen voordat de zogeheten Graham-wet in werking zou treden. Het bevel schort tevens restricties op de verkoop van Russische diesel op aan de Verenigde Staten en andere markten. De stap leidde tot zeldzame kritiek van z Democraten als Republikeinen, die de beslissing zien als verraad aan Oekraïne en het verlaten van het Amerikaanse leiderschap.

Hoofdpunten

  • Trump ondertekende op 18 september HR 5334, de 'Lindsey O. Graham Act', een door het Congres aangenomen sanctiewet.
  • Op 9 oktober kwamen Trump en Poetin tijdens een telefoongesprek de levering overeen van honderdduizenden tonnen Russische diesel aan de VS en wereldmarkten.
  • Op 16 oktober ondertekende Trump een uitvoeringsbevel dat de sancties tegen de grootste kopers van Russische olie en gas opschort, twee dagen voordat de wet van kracht zou worden.
  • Het uitvoeringsbevel stelde dat de wet niet zal worden gehandhaafd tot het administration anders beslist, en noemde weigering van de sancties 'in het nationaal belang van de Verenigde Staten'.
  • Minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio zei dat de administration de impact van de wet na 60 dagen zou 'beoordelen' — een termijn die niet in het bevel zelf staat.
  • Senator Ted Cruz (Republiek) noemde Trumps actie een 'fout'; Senator Darlin Graham (Democraat) en anderen uitten eveneens kritiek.
  • Tom Nichols (The Atlantic) stelt dat Trumps besluit voortkomt uit bewondering voor Poetin en antipathie tegen Zelensky, en niet uit een koele afweging van VS-belangen.

Waarom dit belangrijk is

De opschorting treft sancties die mede waren bedoeld om druk op Rusland te houden vanwege de invasie en mishandeling van Oekraïne. De beslissing maakte tegelijk de levering van grote hoeveelheden Russische diesel aan de VS en andere markten mogelijk. Het leverde zeldzame tweepartijdige kritiek op in het Congres en kan het beroep van Oekraïne op Europese steun verder verzwaren, terwijl het ook het vertrouwen in het Amerikaanse leiderschap van de internationale reactie op Ruslands agressie aantast.

Wat er is gebeurd

Tijdens een bilaterale ontmoeting met Vladimir Poetin in Alaska op 15 augustus 2025 sprak president Donald Trump over energiesamenwerking. Op 9 oktober kwamen beide leiders tijdens een telefoongesprek de levering overeen van honderdduizenden tonnen Russische diesel aan Amerikaanse en wereldmarkten; Trump hief vervolgens de bestaande restricties op die verkoop op. Kort daarvoor, op 18 september, had Trump HR 5334 ondertekend, de 'Lindsey O. Graham Act', een door het Congres aangenomen sanctiewet die sancties mogelijk maakte tegen Rusland en tegen landen die de Russische invasie steunen — inclusief de grootste kopers van Russische olie en gas. Op 16 oktober, twee dagen voordat de wet in werking zou treden, ondertekende Trump een uitvoeringsbevel dat de uitvoering van die sancties opschort. Het bevel stelde dat de wet niet zal worden gehandhaafd tot het administration anders beslist en noemde weigering van de sancties 'in het nationaal belang van de Verenigde Staten', zonder dat te onderbouwen. Minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio zei dat de administration de impact van de wet na 60 dagen zou beoordelen — een termijn die niet in het bevel zelf voorkomt.

Hoe Oekraïense bronnen het beschrijven

De Oekraïense berichtgeving benadrukt de gevolgen voor Oekraïne nu Ruslands agressie ongehinderd doorgaat en portretteert de Amerikaanse stappen als verlating van Oekraïne en van het Amerikaanse leiderschap. Centraal staan Trump, Poetin, Zelensky, de sanctiewet en de Europese steun aan Oekraïne. Commentatoren zoals Tom Nichols analyseren Trumps motief als persoonlijk — bewondering voor Poetin en antipathie jegens Zelensky — in plaats van een rationele afweging van het VS-belang.

Hoe internationale bronnen het beschrijven

De internationale berichtgeving plaatst de episode als een Amerikaanse beleidsommezwaai rond sancties, energiemarkten en de betrekkingen met Rusland. Zij legt de nadruk op het contrast tussen de door het administration gegeven 'nationaal-belang'-redenering en de reacties van Amerikaanse politici en commentatoren, en presenteert de opschorting als onderdeel van de bredere gevolgen van de bilaterale relatie tussen Trump en Poetin.

Waar de berichtgeving verschilt

Volgens de geraadpleegde bronnen sluit de '60 dagen'-beoordelingsperiode die Rubio noemde niet aan op de tekst van het uitvoeringsbevel zelf, dat een dergelijke termijn niet bevat.

Achtergrond

Het Congres had een tweepartijd-wet aangenomen, vernoemd naar de overleden Senator Lindsey Graham, die sancties mogelijk maakte tegen Rusland en tegen landen die de Russische invasie en mishandeling van Oekraïne steunden, met name de grootste kopers van Russische olie en gas. Het uitvoeringsbevel van Trump schortte die sancties twee dagen voor de inwerkingtreding op en liet de handhaving open tot nader order. De administration gaf aan dat de wet na 60 dagen zou worden beoordeeld, hoewel die termijn niet in het bevel zelf staat.