Gepubliceerd · Bijgewerkt

Zuid-Korea trekt deel van ambassadepersoneel terug uit Oekraïne om ruzie over Noord-Koreaanse krijgsgevangenen

Zuid-Korea heeft op dinsdag 20 oktober aangekondigd een deel van het diplomatieke personeel van zijn ambassade in Oekraïne terug te trekken. Seoel noemt twee redenen: het uitblijven van constructieve stappen vanuit Kyiv in het diplomatieke geschil over de openbaarmaking van de overdracht van twee Noord-Koreaanse krijgsgevangenen, en de aanhoudende Russische luchtaanvallen die de veiligheid van het personeel bemoeilijken. Het consulaire personeel en een chargé d'affaires blijven in Kyiv.

Hoofdpunten

  • Zuid-Korea maakte het besluit tot gedeeltelijke terugtrekking bekend op dinsdag 20 oktober via een persconferentie van het ministerie van Buitenlandse Zaken.
  • Een van de redenen is het ontbreken van 'positieve of constructieve stappen' van Oekraïne om het diplomatieke geschil over de openbaarmaking van de overdracht van twee Noord-Koreaanse krijgsgevangenen op te lossen.
  • De andere reden is de voortdurende bedreiging door Russische raket- en luchtaanvallen op Kyiv en heel Oekraïne, die de veiligheid van diplomatiek personeel bemoeilijkt.
  • Het geschil begon nadat de Oekraïense president Volodymyr Zelensky op 23 september tijdens een toespraak op de Algemene Vergadering van de VN de overdracht van de twee Noord-Koreaanse krijgsgevangenen aan Zuid-Korea openbaar maakte.
  • Eerder in oktober, op zaterdag 10 oktober, riep Zuid-Korea zijn ambassadeur in Oekraïne, Park Ki-chan, terug naar Seoel.
  • Zuid-Korea beschuldigt Oekraïne van schending van een geheimhoudingsovereenkomst; Oekraïne ontkent dat een dergelijke overeenkomst bestond.
  • Al het consulaire personeel blijft in Oekraïne om Zuid-Koreaanse burgers te beschermen; een chargé d'affaires onderhoudt de diplomatieke communicatie met Kyiv.

Waarom dit belangrijk is

De maatregel markeert een ongebruikelijke openlijke verslechtering in de betrekkingen tussen Zuid-Korea en Oekraïne, twee landen die een gedeeld belang hebben bij het tegengaan van Noord-Koreaanse betrokkenheid bij de Russische oorlog tegen Oekraïne. Het is de tweede strafdiplomatische stap van Seoel, na de eerdere terugroeping van zijn ambassadeur in Kyiv. Centraal in het geschil staat de vraag of Oekraïne een geheimhoudingsovereenkomst over de overdracht van Noord-Koreaanse krijgsgevangenen heeft geschonden — een claim die Seoel stelt en die Kyiv ontkent. Het consulaire personeel blijft echter aanwezig en een chargé d'affaires houdt de communicatie open, zodat de essentiële functies en de bescherming van burgers gewoon doorgaan.

Wat er is gebeurd

Zuid-Korea maakte op dinsdag 20 oktober bekend een deel van het diplomatieke personeel van zijn ambassade in Oekraïne terug te trekken. Het besluit werd aangekondigd door Park Doo-sun, woordvoerder van het Zuid-Koreaanse ministerie van Buitenlandse Zaken, op een persconferentie. Volgens Park zijn er twee redenen: het uitblijven van 'positieve of constructieve stappen' van Oekraïne om het geschil over de openbaarmaking van de overdracht van twee Noord-Koreaanse krijgsgevangenen op te lossen, en de aanhoudende Russische raket- en luchtaanvallen op Kyiv en andere delen van Oekraïne, die de veiligheid van het diplomatieke personeel bemoeilijken. Het ministerie maakte niet bekend hoeveel medewerkers worden teruggetrokken of wanneer. Het consulaire personeel blijft in Oekraïne om Zuid-Koreaanse burgers te beschermen, en een chargé d'affaires blijft in Kyiv om de diplomatieke communicatie te onderhouden. Het geschil begon nadat de Oekraïense president Volodymyr Zelensky op 23 september tijdens een toespraak op de Algemene Vergadering van de VN openlijk over de overdracht van de twee Noord-Koreaanse krijgsgevangenen aan Zuid-Korea sprak. Eerder in oktober, op zaterdag 10 oktober, had Zuid-Korea al zijn ambassadeur in Oekraïne, Park Ki-chan, teruggeroepen uit protest tegen die openbaarmaking.

Hoe internationale bronnen het beschrijven

Internationale Engelstalige berichtgeving — uit de Verenigde Staten en Azerbeidzjan — plaatst de terugtrekking vooral in de context van het Noord-Koreaanse krijgsgevangenenconflict en benadrukt de Zuid-Koreaanse beschuldiging dat Oekraïne een geheimhoudingsovereenkomst zou hebben geschonden. Die berichtgeving besteedt relatief veel aandacht aan de kritiek van de Zuid-Koreaanse president Lee Jae-myung, inclusief zijn beschuldiging dat Kyiv hem als leugenaar zou hebben afgeschilderd en de aantijging dat Oekraïne een oorlog tussen de twee Korea's zou hebben willen uitlokken. Buitenlandse media besteden minder ruimte aan de Oekraïense boodschap van 'constructieve dialoog' en meer gewicht aan het veiligheidsargument voor de gedeeltelijke terugtrekking te midden van Russische luchtaanvallen.

Waar de berichtgeving verschilt

De kern van het meningsverschil tussen beide landen is of er een geheimhoudingsovereenkomst over de overdracht van de Noord-Koreaanse krijgsgevangenen bestond. Zuid-Korea stelt dat Oekraïne een dergelijke overeenkomst heeft geschonden door de overdracht via een toespraak op de Algemene Vergadering van de VN openbaar te maken; het Oekraïense presidentiële kantoor en presidentiële communicatieadviseur Dmytro Lytvyn ontkennen dat zo'n overeenkomst ooit is gesloten. Zuid-Koreaanse functionarissen zeggen dat de overeenkomst was bedoeld om de krijgsgevangenen en hun familieleden in Noord-Korea te beschermen; Oekraïne voert aan dat het verkeerd zou zijn geweest te verzwijgen waar krijgsgevangenen terechtkomen.

Achtergrond

In januari 2025 werden twee Noord-Koreaanse militairen door Oekraïense troepen gevangengenomen in de regio Koersk. Zij zeiden in mediainterviews dat zij hoopten zich in Zuid-Korea te vestigen uit angst voor vervolging bij terugkeer naar het Noorden. Op 23 september maakte president Volodymyr Zelensky de overdracht van de twee Noord-Koreaanse krijgsgevangenen aan Zuid-Korea openbaar tijdens een toespraak op de Algemene Vergadering van de VN. Volgens Zuid-Korea was de geheimhoudingsafspraak bedoeld om de militairen en hun familieleden in Noord-Korea te beschermen; het Oekraïense presidentiële kantoor ontkent het bestaan van een dergelijke afspraak. Eerder in oktober riep Seoel zijn ambassadeur in Oekraïne, Park Ki-chan, terug; hij kwam op 10 oktober in Seoel aan.